Op YouTube ook nog een ander filmpje. Met zoveel talent gemaakt, dat je bijna zou vergeten je beledigd te voelen, voor zover daar aanleiding toe zou zijn.  “Toen je nog grapjes kon maken over religie”, staat in het commentaar bij de video die, als ik het goed heb, uit de jaren tachtig dateert.

Uit de tijd dat het nog kon. Ook ik krijg nog steeds een enigszins een ongemakkelijk gevoel bij dergelijke filmpjes. Maar de woede over het feit dat ze tegenwoordig niet meer gemaakt kunnen worden zonder dat ergens aan de andere kant van de wereld een stel islamitische relschoppers meent ambassades of kerken in de fik te moeten steken, wint het toch ruimschoots van die ongemakkelijkheid.

 

Meiden van Halal

Er is een verschil tussen vrijheid van meningsuiting en beledigen, was een van de argumenten die de ‘Meiden van Halal’ een tijdje geleden aanvoerden in een nu al historisch geworden discussie met cabaretier Hans Teeuwen (video). Daar hebben ze een punt. Waar in de discussie echter langs elkaar heen gepraat werd, is waar Teeuwen aanvoert dat gelovigen zich snel beledigd voelen omdat ze denken een monopolie op de waarheid te hebben. Een waarheid die onaantastbaar is. In de beleving van de gelovige gebeurt echter iets op een heel ander niveau. Iets wat gevoelsmatig ongeveer hetzelfde effect heeft als wanneer iemand die je dierbaar is, door een willekeurige voorbijganger voor rotte vis wordt uitgemaakt. Gewoon omdat het moet kunnen en omdat nu eenmaal niets heilig is. 

Teeuwen meet zichzelf in het interview de rol van nar aan.  “Alles wat enige status heeft, heeft ook een vorm van macht. En macht corrumpeert altijd en moet geridiculiseerd kunnen worden. Als dat niet meer kan, dan krijg je enge toestanden, een dictatuur of zoiets", zegt hij. De grens ligt voor hem bij geweld.

In hoeverre er bij een persoonlijke geloofsovertuiging sprake is van macht die kan corrumperen, is de vraag. En over wat ‘geweld’ is, valt ook te twisten. Maar de aanslag die momenteel vanuit de islamitische wereld gepleegd wordt op onze vrijheid van meningsuiting, stoort mij misschien wel meer dan de uithalen naar het christelijke geloof dat mij dierbaar is. Als ik moet kiezen tussen islamitische fundamentalisten die ons vanuit Afghaanse grotten terroriseren om hun wil op te leggen of mijn geloofsovertuiging vrijelijk onder vuur te laten nemen door wie zich er maar toe geroepen voelt, dan kies ik toch voor het laatste.

Maar moet je dan, om het op de islam te betrekken, door een anti-Koranfilm uit te brengen de zaak onnodig op de spits drijven en bovendien christenen in islamitische landen in gevaar brengen? Moet je kennelijk beledigende cartoons opnieuw publiceren? Ik zou ‘nee’ zeggen als ik niet had geweten dat die islamitische 'volkswoede' over de Deense cartoons grotendeels geregisseerd was, en dat diezelfde cartoons eerder probleemloos werden afgedrukt in een Egyptische krant. Islamitische fundamentalisten ruiken westerse angst, en wij voeden hun machtswellust door censuur in te stellen. Waar het de film van Wilders betreft, zou een iets subtielere shocktherapie voor de islamitische wereld wellicht wenselijk zijn. Maar zolang de film er niet is, valt er weinig zinnigs over te zeggen.